Ηλεκτρονική Ετικέτα Οίνου με QR Code: Πρακτικός Οδηγός για Οινοποιεία
Από τις 8 Δεκεμβρίου 2023 εφαρμόζονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση νέες απαιτήσεις επισήμανσης για τα αμπελοοινικά προϊόντα, οι οποίες περιλαμβάνουν τη διατροφική δήλωση και τον κατάλογο συστατικών.
Οι πληροφορίες αυτές μπορούν να αναγράφονται ολόκληρες στη φυσική ετικέτα της φιάλης ή, σε μεγάλο βαθμό, να παρέχονται ηλεκτρονικά μέσω ενός QR code που οδηγεί σε ηλεκτρονική ετικέτα (e-label).
Η χρήση QR code επιτρέπει στο οινοποιείο να διαθέτει τις απαιτούμενες πληροφορίες χωρίς να επιβαρύνει σημαντικά τον σχεδιασμό της φυσικής ετικέτας.
Η ηλεκτρονική ετικέτα πρέπει όμως να πληροί συγκεκριμένες προϋποθέσεις: να οδηγεί άμεσα στις υποχρεωτικές πληροφορίες, να μη χρησιμοποιείται για tracking του καταναλωτή και να μην εμφανίζει τις πληροφορίες αυτές μαζί με περιεχόμενο πωλήσεων ή marketing.
Γιατί να χρησιμοποιήσω ηλεκτρονική ετικέτα με QR code;
Η ηλεκτρονική ετικέτα αποτελεί μια πρακτική λύση για τα οινοποιεία, καθώς επιτρέπει:
- εξοικονόμηση χώρου στη φυσική ετικέτα,
- παρουσίαση του πλήρους καταλόγου συστατικών,
- παρουσίαση της πλήρους διατροφικής δήλωσης,
- παροχή των πληροφοριών σε πολλές γλώσσες,
- ευκολότερη διαχείριση διαφορετικών προϊόντων και εσοδειών,
- δυνατότητα διόρθωσης ή συμπλήρωσης πληροφοριών χωρίς επανεκτύπωση του ίδιου QR code, όταν αυτό είναι κανονιστικά επιτρεπτό.
Οι πληροφορίες της e-label πρέπει πάντοτε να αντιστοιχούν με ακρίβεια στο συγκεκριμένο προϊόν που φέρει το QR code. Η ηλεκτρονική πληροφορία πρέπει να παραμένει αξιόπιστη, ακριβής και διαθέσιμη καθ’ όλη την αναμενόμενη διάρκεια ζωής του προϊόντος.
Για παράδειγμα, δεν είναι σωστό να αντικατασταθούν τα στοιχεία ενός οίνου εσοδείας 2025 με αυτά της εσοδείας 2026 στον ίδιο προορισμό QR, εφόσον φιάλες της εσοδείας 2025 εξακολουθούν να κυκλοφορούν.
Πώς δημιουργείται μια ηλεκτρονική ετικέτα οίνου;
Η διαδικασία μπορεί να οργανωθεί σε τέσσερα βασικά βήματα.
Βήμα 1 — Συγκεντρώστε τα στοιχεία του οίνου
Πριν δημιουργήσετε την e-label, συγκεντρώστε τα στοιχεία που απαιτούνται για τη διατροφική δήλωση και τον κατάλογο συστατικών.
Διατροφικά στοιχεία
Η υποχρεωτική διατροφική δήλωση περιλαμβάνει ανά 100 ml:
- Ενέργεια σε kJ και kcal
- Λιπαρά
- εκ των οποίων κορεσμένα
- Υδατάνθρακες
- εκ των οποίων σάκχαρα
- Πρωτεΐνες
- Αλάτι
Οι διατροφικές τιμές αποτελούν μέσες τιμές και μπορούν, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 1169/2011, να βασίζονται σε εργαστηριακές αναλύσεις, σε γνωστές ή πραγματικές μέσες τιμές των συστατικών ή σε γενικώς καθορισμένα και αποδεκτά δεδομένα.
Δεν υπάρχει υποχρέωση να πραγματοποιείται ξεχωριστή εργαστηριακή ανάλυση για κάθε θρεπτικό συστατικό σε κάθε οίνο.
Υπολογισμός ενεργειακής αξίας
Η ενεργειακή αξία υπολογίζεται με τους συντελεστές μετατροπής του Κανονισμού (ΕΕ) 1169/2011.
Στον οίνο η ενέργεια προέρχεται κυρίως από:
- την αιθανόλη,
- τους υδατάνθρακες και τα σάκχαρα,
- τις πολυόλες, όπως η γλυκερόλη, και
- τα οργανικά οξέα.
Η ενεργειακή αξία μπορεί να προκύπτει από κατάλληλα αναλυτικά ή άλλα τεκμηριωμένα δεδομένα. Δεν υπάρχει ένας επίσημος ευρωπαϊκός κανόνας που να ορίζει ότι πρέπει να χρησιμοποιείται μια προκαθορισμένη «μέση θερμιδική τιμή ανά τύπο κρασιού».
Η πλατφόρμα Wine-Elabels.eu παρέχει εργαλείο υπολογισμού της ενεργειακής αξίας με βάση τα δεδομένα του οίνου.
Βήμα 2 — Δημιουργήστε τον κατάλογο συστατικών
Ο κατάλογος πρέπει να έχει επικεφαλίδα που περιέχει τη λέξη:
Συστατικά
Τα συστατικά αναγράφονται κατά κανόνα σε φθίνουσα σειρά βάρους, όπως καταγράφηκαν κατά τη στιγμή της χρήσης τους στην παραγωγή.
Συστατικά που αποτελούν λιγότερο από 2% του τελικού προϊόντος μπορούν να αναγράφονται με διαφορετική σειρά μετά τα υπόλοιπα συστατικά.
Σταφύλια και γλεύκος
Η ειδική νομοθεσία για τον οίνο επιτρέπει τη χρήση του όρου:
«σταφύλια»
για τα σταφύλια και/ή το γλεύκος που χρησιμοποιήθηκαν ως βασική πρώτη ύλη.
Αντίστοιχα, ο όρος:
«συμπυκνωμένο γλεύκος σταφυλιών»
μπορεί να χρησιμοποιηθεί για το συμπυκνωμένο ή/και ανακαθαρισμένο συμπυκνωμένο γλεύκος σύμφωνα με τους ειδικούς κανόνες για τους οίνους.
Πρόσθετα
Τα πρόσθετα που πρέπει να περιλαμβάνονται στον κατάλογο δηλώνονται με:
λειτουργική κατηγορία + ειδική ονομασία ή, όπου επιτρέπεται, αριθμό Ε.
Παράδειγμα:
Συντηρητικό: διοξείδιο του θείου
ή στην αντίστοιχη επιτρεπόμενη μορφή.
Για ορισμένους ρυθμιστές οξύτητας και σταθεροποιητές που είναι παρεμφερείς ή αμοιβαία υποκαταστάσιμοι, η νομοθεσία επιτρέπει ειδική παρουσίαση με την ένδειξη «περιέχει … και/ή …», υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Βοηθητικά μέσα επεξεργασίας
Δεν πρέπει να θεωρούμε ότι κάθε ουσία που χρησιμοποιήθηκε στο οινοποιείο πρέπει αυτομάτως να εμφανίζεται στον κατάλογο συστατικών.
Πρόσθετα και ένζυμα που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά ως βοηθητικά μέσα επεξεργασίας μπορούν να εξαιρούνται σύμφωνα με το άρθρο 20 του Κανονισμού 1169/2011.
Εξαίρεση αποτελούν οι ουσίες ή τα προϊόντα που προκαλούν αλλεργίες ή δυσανεξίες: όταν χρησιμοποιούνται στην παραγωγή και εξακολουθούν να υπάρχουν στο τελικό προϊόν, ακόμη και σε τροποποιημένη μορφή, πρέπει να δηλώνονται.
Για παράδειγμα, οι συνήθεις οινολογικές ζύμες θεωρούνται βοηθητικά μέσα επεξεργασίας και δεν απαιτείται γενικά να περιλαμβάνονται ως συστατικά. Η μαννοπρωτεΐνη ζύμης, αντίθετα, αποτελεί πρόσθετο και πρέπει να αντιμετωπίζεται αναλόγως.
Αλλεργιογόνα: τι πρέπει να προσέξετε
Όταν ο πλήρης κατάλογος συστατικών βρίσκεται στην ηλεκτρονική ετικέτα, τα αλλεργιογόνα δεν αρκεί να βρίσκονται μόνο online.
Πρέπει να εξακολουθούν να εμφανίζονται στη φυσική συσκευασία ή στην ετικέτα της φιάλης με τη σχετική ένδειξη, για παράδειγμα:
Περιέχει θειώδη
και, όπου εφαρμόζεται, τα υπόλοιπα σχετικά αλλεργιογόνα.
Παράλληλα, τα αλλεργιογόνα πρέπει να εμφανίζονται σωστά και μέσα στον πλήρη ηλεκτρονικό κατάλογο συστατικών.
Αποαλκοολωμένοι και μερικώς αποαλκοολωμένοι οίνοι
Για αμπελοοινικά προϊόντα που έχουν υποστεί επεξεργασία αποαλκοόλωσης και έχουν πραγματικό αλκοολικό τίτλο μικρότερο από 10% vol., η ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας αποτελεί υποχρεωτική πληροφορία.
Δεν πρόκειται απλώς για σύσταση.
Βήμα 3 — Δημιουργήστε την e-label και κατεβάστε το QR code
Αφού εισαχθούν τα δεδομένα του προϊόντος, η ηλεκτρονική ετικέτα συνδέεται με ένα QR code.
Ο σύνδεσμος κάθε φυσικής ετικέτας πρέπει να οδηγεί χωρίς αμφιβολία στις πληροφορίες του συγκεκριμένου reference wine product.
Η Επιτροπή επιτρέπει οι πληροφορίες μίας ή περισσότερων παρτίδων του ίδιου reference wine product να οργανώνονται ηλεκτρονικά μαζί, αρκεί να είναι σαφώς διαφοροποιημένες και να μην υπάρχει κίνδυνος σύγχυσης του καταναλωτή.
Στην πράξη, για ένα απλό και ασφαλές σύστημα, είναι συνήθως προτιμότερο κάθε διαφορετικός οίνος ή ουσιωδώς διαφορετική έκδοση ενός προϊόντος να έχει τη δική του e-label.
Δεν υπάρχει όμως νομικός κανόνας που να λέει ότι η διαδικασία πρέπει υποχρεωτικά να επαναλαμβάνεται «κάθε χρόνο». Το κριτήριο είναι εάν οι πληροφορίες του προϊόντος έχουν αλλάξει και αν η υφιστάμενη e-label εξακολουθεί να αντιπροσωπεύει με ακρίβεια το προϊόν.
Μπορώ να εκτυπώσω το QR πριν ολοκληρώσω την e-label;
Ναι, πρακτικά μπορείτε να δημιουργήσετε και να ενσωματώσετε το QR code στη μακέτα πριν έχετε οριστικοποιήσει όλα τα δεδομένα του οίνου.
Αυτό είναι ιδιαίτερα χρήσιμο όταν οι φυσικές ετικέτες πρέπει να παραγγελθούν πριν είναι διαθέσιμα τα τελικά στοιχεία του εμφιαλωμένου προϊόντος.
Πριν όμως το προϊόν διατεθεί στην αγορά, η ηλεκτρονική ετικέτα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί, να είναι προσβάσιμη και να περιέχει τις σωστές πληροφορίες για το συγκεκριμένο προϊόν.
Μετά την κυκλοφορία, τυχόν διορθώσεις πρέπει να γίνονται με ιδιαίτερη προσοχή ώστε η e-label να εξακολουθεί να αντιπροσωπεύει σωστά όλες τις φιάλες που φέρουν το συγκεκριμένο QR.
Βήμα 4 — Τοποθετήστε σωστά το QR στη φυσική ετικέτα
Πού πρέπει να βρίσκεται το QR;
Όταν ο κατάλογος συστατικών και/ή η διατροφική δήλωση παρέχονται ηλεκτρονικά, ο σύνδεσμος —όπως ένα QR code— πρέπει να βρίσκεται στο ίδιο οπτικό πεδίο με τις υπόλοιπες υποχρεωτικές ενδείξεις.
Για αυτόν τον λόγο, στα περισσότερα κρασιά το QR τοποθετείται στην πίσω ετικέτα, μαζί με τις λοιπές υποχρεωτικές πληροφορίες.
Τι πρέπει να γράφεται δίπλα στο QR;
Δεν αρκεί ένα γενικό σύμβολο όπως:
i
Ο καταναλωτής πρέπει να καταλαβαίνει τι πληροφορίες θα βρει σαρώνοντας τον κωδικό.
Όταν το QR οδηγεί στον κατάλογο συστατικών, η ισχύουσα καθοδήγηση της Επιτροπής απαιτεί επικεφαλίδα που περιλαμβάνει τη λέξη «Συστατικά».
Παραδείγματα:
Συστατικά
Συστατικά & Διατροφική δήλωση
ή, σε αγγλική ετικέτα:
Ingredients
Ingredients & Nutrition
Οι όροι ακολουθούν τους γλωσσικούς κανόνες που εφαρμόζονται στις υπόλοιπες υποχρεωτικές ενδείξεις του οίνου.
Υπάρχει υποχρεωτικό ελάχιστο μέγεθος QR code;
Όχι συγκεκριμένο σε χιλιοστά.
Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για την e-label των οίνων δεν ορίζει ότι το QR πρέπει να έχει, για παράδειγμα, διαστάσεις 11,49 × 11,49 mm.
Η απαίτηση είναι να παρέχει εύκολη, άμεση και καθολική πρόσβαση στις πληροφορίες και να είναι εμφανές και ευανάγνωστο.
Ως πρακτική εκτύπωσης:
- χρησιμοποιήστε υψηλή αντίθεση,
- αφήστε επαρκές κενό περιθώριο γύρω από το QR,
- αποφύγετε περίπλοκο ή πολύχρωμο φόντο,
- μην το εκτυπώνετε υπερβολικά μικρό,
- πραγματοποιήστε δοκιμή της πραγματικής τυπωμένης ετικέτας με περισσότερα από ένα κινητά τηλέφωνα.
Το μαύρο QR σε λευκό ή πολύ ανοιχτό φόντο αποτελεί συνήθως την ασφαλέστερη επιλογή.
Τι άλλο πρέπει να υπάρχει στη φυσική ετικέτα;
Η χρήση ηλεκτρονικής ετικέτας δεν μεταφέρει όλες τις υποχρεωτικές πληροφορίες από τη φιάλη στο Internet.
Εάν η πλήρης διατροφική δήλωση βρίσκεται στην e-label, η ενεργειακή αξία παραμένει στη φυσική ετικέτα.
Μπορεί να παρουσιάζεται, για παράδειγμα, ως:
100 ml: E = 310 kJ / 74 kcal
Η ενεργειακή αξία πρέπει να βρίσκεται στο ίδιο οπτικό πεδίο με τις υπόλοιπες υποχρεωτικές ενδείξεις.
Τα αλλεργιογόνα επίσης παραμένουν στη φυσική ετικέτα όταν ο κατάλογος συστατικών παρέχεται ηλεκτρονικά, αν και δεν απαιτείται να βρίσκονται στο ίδιο οπτικό πεδίο με όλες τις άλλες υποχρεωτικές ενδείξεις.
Η e-label πρέπει να ανοίγει απευθείας
Μετά τη σάρωση του QR, ο καταναλωτής πρέπει να οδηγείται άμεσα στις υποχρεωτικές πληροφορίες.
Δεν πρέπει να προηγούνται:
- φόρμες,
- ερωτήσεις,
- login ή εγγραφή,
- επιλογή αποδοχής tracking,
- ενδιάμεση landing page,
- άλλος ιστότοπος που απαιτεί νέο click για να φτάσει ο χρήστης στη διατροφική δήλωση και τα συστατικά.
Η Επιτροπή αναφέρει ρητά ότι ο κώδικας πρέπει, μετά τη σάρωση, να οδηγεί τον καταναλωτή αμέσως και απευθείας στην υποχρεωτική πληροφορία.
Δεν επιτρέπεται tracking του καταναλωτή
Το σύστημα της υποχρεωτικής ηλεκτρονικής ετικέτας δεν επιτρέπεται να συλλέγει ή να παρακολουθεί δεδομένα του χρήστη.
Δεν υπάρχει εξαίρεση που να επιτρέπει tracking επειδή ο καταναλωτής πάτησε «Accept» σε cookie banner. Η Επιτροπή έχει διευκρινίσει ότι η συγκατάθεση δεν αναιρεί αυτή την ειδική απαίτηση της νομοθεσίας του οίνου.
Για τον λόγο αυτό, η e-label συμμόρφωσης πρέπει να λειτουργεί σε ουδέτερο περιβάλλον χωρίς εργαλεία analytics ή advertising που παρακολουθούν τον καταναλωτή.
Δεν επιτρέπεται marketing μαζί με τις υποχρεωτικές πληροφορίες
Η σελίδα που περιέχει τον υποχρεωτικό κατάλογο συστατικών και τη διατροφική δήλωση δεν πρέπει να εμφανίζει μαζί τους περιεχόμενο που προορίζεται για πωλήσεις ή marketing.
Πρέπει να αποφεύγονται, μεταξύ άλλων:
- «Αγοράστε τώρα»
- τιμές και προσφορές
- σύνδεσμοι προς e-shop
- σημεία πώλησης
- newsletter signup
- loyalty programmes
- εμπορικά banners
- προωθητικά slogans
- σύνδεσμοι προς τον εμπορικό ιστότοπο του οινοποιείου όταν εξυπηρετούν marketing.
Η Επιτροπή χαρακτηρίζει ρητά έναν σύνδεσμο προς e-commerce ή προς τον εμπορικό ιστότοπο του οινοποιείου ως marketing purpose.
Επομένως, δεν συνιστάται η υποχρεωτική e-label να λειτουργεί ως marketing microsite του κρασιού.
Μπορώ να έχω δεύτερο QR code για marketing;
Ναι.
Η Επιτροπή δεν απαγορεύει την ύπαρξη πρόσθετου QR code στην ετικέτα για διαφορετικό σκοπό.
Ένα οινοποιείο μπορεί, για παράδειγμα, να έχει:
- ένα QR για Συστατικά & Διατροφική δήλωση και
- ένα δεύτερο QR για website, storytelling, e-shop ή άλλο marketing περιεχόμενο.
Το σημαντικό είναι οι δύο λειτουργίες να είναι σαφώς διακριτές και να μην προκαλείται σύγχυση στον καταναλωτή.
Από πλευράς κανονιστικής ασφάλειας, αυτή είναι συνήθως καθαρότερη λύση από την προσπάθεια να συνδυαστούν compliance και marketing στο ίδιο user journey.
Σε ποιες γλώσσες πρέπει να εμφανίζεται η e-label;
Δεν υπάρχει γενική υποχρέωση η ηλεκτρονική ετικέτα κάθε οίνου να εμφανίζεται και στις 24 επίσημες γλώσσες της ΕΕ.
Ο ειδικός κανόνας του άρθρου 121 του Κανονισμού 1308/2013 προβλέπει ότι οι υποχρεωτικές και προαιρετικές ενδείξεις των άρθρων 119 και 120, όταν εκφράζονται με λέξεις, εμφανίζονται σε μία ή περισσότερες επίσημες γλώσσες της Ένωσης.
Παράλληλα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η αγορά στην οποία διατίθεται το προϊόν και τυχόν εφαρμοστέες εθνικές γλωσσικές απαιτήσεις.
Για ένα οινοποιείο που εξάγει σε διαφορετικές χώρες, η πολυγλωσσική e-label προσφέρει σημαντικό πρακτικό πλεονέκτημα.
Η Wine-Elabels.eu υποστηρίζει την παρουσίαση των πληροφοριών στις 24 επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, διευκολύνοντας τη χρήση της ίδιας λύσης σε πολλές αγορές.
Τι ισχύει για online πωλήσεις;
Όταν ένας προσυσκευασμένος οίνος πωλείται εξ αποστάσεως, π.χ. μέσω e-shop, οι υποχρεωτικές πληροφορίες για τα τρόφιμα —με τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις— πρέπει να είναι διαθέσιμες πριν ολοκληρωθεί η αγορά.
Επομένως, ένα οινοποιείο που πουλά online πρέπει να εξετάζει και την παρουσίαση των απαιτούμενων πληροφοριών στο ηλεκτρονικό σημείο πώλησης και όχι μόνο στη φυσική φιάλη.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε κατάλογος εστιατορίου ή κάθε εμπορική μπροσούρα υπάγεται αυτομάτως στον ίδιο κανόνα περί distance selling.
Για πόσο χρόνο πρέπει να λειτουργεί η ηλεκτρονική ετικέτα;
Η e-label δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως προσωρινή ιστοσελίδα.
Η Επιτροπή αναφέρει ότι οι ηλεκτρονικά παρεχόμενες υποχρεωτικές πληροφορίες πρέπει να παραμένουν προσβάσιμες τουλάχιστον για το χρονικό διάστημα κατά το οποίο η συγκεκριμένη κατηγορία οίνου αναμένεται να παραμένει κατάλληλη για κατανάλωση υπό κανονικές συνθήκες αποθήκευσης.
Για ένα οινοποιείο αυτό σημαίνει ότι ο πάροχος e-label πρέπει να προσφέρει:
- σταθερούς συνδέσμους,
- μακροχρόνια λειτουργία των QR codes,
- αξιοπιστία της υπηρεσίας και
- δυνατότητα διατήρησης των πληροφοριών παλαιότερων προϊόντων.
Τελικός έλεγχος πριν κυκλοφορήσει το κρασί
Πριν διαθέσετε ένα προϊόν στην αγορά, ελέγξτε ότι:
- το QR ανοίγει κανονικά,
- οδηγεί απευθείας στη σωστή e-label,
- η e-label αντιστοιχεί στο συγκεκριμένο κρασί,
- ο κατάλογος συστατικών είναι πλήρης,
- η διατροφική δήλωση είναι συμπληρωμένη,
- τα αλλεργιογόνα εμφανίζονται σωστά,
- η ενεργειακή αξία βρίσκεται και στη φυσική ετικέτα,
- το QR βρίσκεται στο ίδιο οπτικό πεδίο με τις λοιπές υποχρεωτικές ενδείξεις,
- δίπλα στο QR υπάρχει σαφής ένδειξη του περιεχομένου του, όπως «Συστατικά»,
- η e-label δεν χρησιμοποιεί tracking,
- δεν εμφανίζει marketing ή πληροφορίες πωλήσεων μαζί με τις υποχρεωτικές πληροφορίες,
- το QR σαρώνεται αξιόπιστα από την τελική τυπωμένη ετικέτα.
Δημιουργήστε την ηλεκτρονική ετικέτα του οίνου σας
Η Wine-Elabels.eu επιτρέπει σε οινοποιεία και παραγωγούς να δημιουργούν ηλεκτρονικές ετικέτες οίνου και QR codes για τις απαιτήσεις επισήμανσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μέσα από την πλατφόρμα μπορείτε να οργανώσετε:
- τον κατάλογο συστατικών,
- τη διατροφική δήλωση,
- την ενεργειακή αξία,
- τα αλλεργιογόνα,
- τις μεταφράσεις,
- τις πληροφορίες προϊόντος και
- το QR code που θα τοποθετηθεί στη φυσική ετικέτα.
Ο κωδικός QR μπορεί να ενσωματωθεί στη μακέτα της ετικέτας και η ηλεκτρονική πληροφορία να διαχειρίζεται κεντρικά χωρίς να απαιτείται επανεκτύπωση του κώδικα κάθε φορά που πραγματοποιείται μια επιτρεπτή διόρθωση ή συμπλήρωση.
Νομοθετικές πηγές και περισσότερες πληροφορίες
Για αναλυτικότερη παρουσίαση του κανονιστικού πλαισίου, δείτε τον οδηγό:
Ηλεκτρονική Ετικέτα Οίνου: Νομοθεσία ΕΕ, QR Code & Συστατικά
Βασικές νομοθετικές πηγές:
- Κανονισμός (ΕΕ) 1169/2011
- Κανονισμός (ΕΕ) 1308/2013
- Κανονισμός (ΕΕ) 2021/2117
- Κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) 2019/33
- Κατ’ εξουσιοδότηση Κανονισμός (ΕΕ) 2023/1606
- Ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής C/2023/1190
Η Ανακοίνωση C/2023/1190 αποτελεί τεχνική καθοδήγηση της Επιτροπής για την εφαρμογή των νέων διατάξεων. Όπως επισημαίνει και η ίδια η Επιτροπή, δεσμευτική ερμηνεία του δικαίου της Ένωσης μπορεί να δώσει τελικά μόνο το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.